FANDOM


Psiogłów
220px-Schedel'sche Weltchronik-Dog head
Informacje
Płeć Męska
Rasa Pół-demoniczna
Typ Potwór-demon ciemności
Nastawienie Wobec ludzi: Wrogie
Pochodzenie Nieznane
Lokalizacja Jaskinie i podziemia pełne kamieni szlachetnych

Psiogłów, Psia Głowa (Serbski: Psoglav) (mit. słowiańska) - Mityczne stworzenia popularne na Serbii, spotykane rzadziej również w folklorze Bośni i Czarnogóry. Istoty te najprawdopodobniej wywodzą się z wierzeń etnicznych słowiańskiego plemienia Serbów migrującego w VII wieku n.e z krainy historycznej zwanej Białą Serbią (jej umiejscowienie niepewne; zapewnię Czechy i Łużyce) na południe, by udzielić wsparcia Słowianom Panońskim i dalmatyńskim, którzy dążyli do uniezależnienia się od awarskich panów. Po udanym antyawarskim powstaniu, lud ten osiedlił się na Bałkanach i od nich wywodzą się dzisiejsi Serbowie. Kształtowanie się i powstanie wiary w Psiogłówców nie jest jasne.

Wyobrażenia

Psiogłów to człowiek z nogami konia, psią głową, żelaznymi zębami i jednym okiem na środku czoła. Co prawda światło słoneczne nie wyrządza krzywdy Psiogłówcom, lecz ci go nienawidzą i starają się go unikać. Zamieszkują więc jaskinie i podziemia bogate w kamienie szlachetne. Żywią się ludzkim mięsem i zwłokami współplemieńców. Zdarzało się, że rozkopywali groby (naruszając tym samym ich świętość) chcąc pożreć nieboszczyka. Wielu śmiertelników chciało zdobyć naturalne bogactwa strzeżone przez te bestie i stawali się ich ofiarami.

Interpretacja

Nie wiadomo, jak postać Psiogłówca pojawiła się w wierzeniach Serbów i jaką role odgrywali w czasach przedchrześcijańskich, choć starano się to wytłumaczyć ich rodowód od stereotypowych wyobrażeń Awarów. Ludy ugrofińskie często byli nazywani na Rusi i w Polsce Psiogłówcami. Końskie nogi mogą odwoływać się do odgrywających olbrzymie znaczenie w awarskim społeczeństwie koni (podobnie, jak u innych euroazjatyckich koczowników), będących w dużej mierze przyczyną ich potęgi i stanowiących trzon sił bojowych okrutnych przybyszów ze wschodu, podczas gdy na konia w społeczeństwach słowiańskich mogli sobie pozwolić wyłącznie możnowładcy. Przypisanie Awarom kanibalizmu miałoby tylko pogorszyć ich reputacje.

Mitologia słowiańska
Bóstwa
Panteon Włodzimierza PerunDażbógChorsStrzybógSimargł[1]Mokosz[2]
Wschodniosłowiańskie SwarógJaryłoKostromaRodWeles (Wołos) • PerepłutKupała (?[3]) • Kolęda (bóstwo) (?[4]) • DyjUsień
Bóstwa prapolskie i czeskie JaszŁadoDzidzilela (Łada, Lela) • NyjaPogodaŻywieDziewannaMarzanna (Morana) • Jan SobótkowyLel i PolelVarpul
Bóstwa Słowian nadbałtyckich i serbołużyckich ŚwiętowitRujewitPorewitPorenutŻywiaSwarożycJarowitRadogostProwePogwizdCzarnogłówCzarnobógBiałobóg (?[5]) • TrzygłówFlins[6]Krodo [7]PripegalMiklos (?[8]) • Bogowie kaszubscy
Południowosłowiańskie KresnikTrotPerperunaKurent
Demonologia
Demony powietrzne AżdachaĆmokChałaZduchaczGradLatawicaObłoczycaOmacnicaPłanetnik (Płamęta) • PoświstWietrzyca
Demony natury (leśne, górskie i polne) Baba JagaBaba grochowaBaba jagodowaPołudnicaBełtBłędne ognikiŁapiduchLeszyBoginkiDobrochoczyDziwożonaJaroszekLichoMiernikPolewikSporMiawkaWiłySamodiwaZagorkinia
Demony wodne BoginkiBaba wodnaBagiennikBrodaricaMamunaRusałkaUtopiecWodnikStichijaLamia
Demony domostw i dobra ŁaziebnikDomowik (Domocha) • DydkoBoboBucDworowyUbożeGumiennikKłobukKrasnoludkiKorgoruszeNareczniceStopanSkrzakPokućSkarbikNieśpiech
Demony zła i śmierci Biali ludzieBiesCzartGnieciuchHurbóżJędzaKikimoraMacicaMężykNocnicaPółnocnicaStrzygaTęsknicaTopielecUpiórUstrełWilkołakWisielecZagorkiniaZarazaZłydniaZmoraNawkiPoroniec
Regionalne LudkiWieszczyStolemyKrośniętaBorutaRoczitnikCiotaBòrówc i Bòrowô CiotaSzôlińcGòskĆmuch
Pół-demoniczne istoty i nadprzyrodzone byty Kwiat PaprociRarógPsiogłówŻmij
Święta
Wiosenne Jare GodyOstatkiStadoZielone ŚwiątkiŚwięto Jaryły
Letnie Święto PerunaNoc Kupały
Jesienne Dożynki
Zimowe Szczodre GodyBabidien
Obchodzone niezależnie od pory roku DziadySlavaSwaćba

  1. Hipotetycznie dwa bóstwa: Siem i Rgieł
  2. Znana również prawdopodobnie, jako "Matka Ziemia"
  3. bóstwo hipotetyczne, najprawdopodobniej jego kult nie istniał w czasach pogańskich, a jego postać została wykreowana dużo później
  4. bóstwo hipotetyczne, istnieje dziś marginalizowana teoria o pochodzeniu zwyczaju kolędowania od bóstwa "Kolędy"
  5. Bóstwo hipotetyczne na zasadzie analogii do Czarnoboga
  6. Bóstwo o wątpliwej autentyczności
  7. Starsze wzmianki przedstawiają go, jako bóstwo germańskie, zaś późniejsze - jako słowiańskie
  8. bóstwo poświadczone jedynie w legendach o górze św. Jana

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Więcej z Fandomu

Losowa wiki